< Terug

‘Ik doe waarschijnlijk meer kwaad met een pen, dan met een pistool’: Vurig gesprek tussen Zia Haider Rahman en Tommy Wieringa

21 september 2015

Het staat rijen dik voor deur van de zaal van De Balie. Waarom? Zia Haider Rahman, auteur van In het licht van wat wij weten wordt over een paar minuten geïnterviewd door Tommy Wieringa. Zijn roman is een van de literaire sensaties van het afgelopen jaar. Een dikke pil die geen onderwerp onaangeroerd laat: immigratie, thuis voelen, klassenverschil, de economische crisis, de gekte van verliefdheid, wiskunde, de oorlog in Afghanistan… Dit is een roman die meerdere keren gelezen moet worden om er alles uit te halen.

Een gesprek tussen twee bekenden

Sommige interviews tussen schrijvers zijn een beetje stijf, te bewust van de tijdsdruk en de vele mogelijke onderwerpen. Deze keer is dit niet het geval. Rahman en Wieringa praten als oude vrienden of, in ieder geval, als goede bekenden. De twee zijn gelijken en praten op hoog niveau over hun romans. Af en toe verwijzen ze naar een eerder gesprek, tijdens een diner. Wieringa plaagt Rahman over zijn uitweidingen; net als in zijn roman meandert hij van onderwerp naar onderwerp om uiteindelijk zijn punt te maken.

Rahmans kennis is indrukwekkend. Hij denkt diep na over elke vraag, van Wieringa en van het publiek, en komt met verrassende antwoorden. Maar wat het gesprek deze avond zo boeiend maakt is dat Rahman niet alleen veel weet van wat hij vertelt, maar er ook erg emotioneel bij betrokken is. In dergelijke gesprekken met publiek kunnen pogingen om persoonlijk te worden een beetje nep aanvoelen. Rahman verzwijgt echter niet zijn betrokkenheid en durft pittige uitspraken te doen. ‘Britain hates immigrants,’ zegt hij op een gegeven moment matter-of-factly. Hij vertelt totaal vervreemd te zijn van het land waar hij opgroeide en neemt de Britse politiek kwalijk immigranten te bestempelen als een probleem. Het is verfrissend om naar een schrijver te luisteren die niet steeds ‘maar’ en ‘misschien’ gebruikt, maar vurig zijn mening geeft.

Maar Rahman geeft ook eerlijk toe niet overal het antwoord op te weten. Als hij een vraag uit het publiek niet begrijpt, zegt hij dat. Rahman is standvastig, maar ook niet bang om van mening te veranderen. Als hij zijn eigen visies onderzoekt, vertelt hij, probeert hij te achterhalen wat hij zou moeten horen om van mening te veranderen. Zo weet hij wáárom hij ergens voor staat.

Verdriet na voltooiing 

In het licht van wat wij weten is de debuutroman van Rahman, die vertelt al 20 jaar korte verhalen te schrijven. Het idee voor deze roman kwam in een keer bij hem op. Vrijwel direct daarna schreef hij het eerste en laatste hoofdstuk – die bijna onveranderd zijn. Een mooie anekdote is wanneer hij vertelt te hebben gehuild na afloop van het voltooien van deze roman. Niet alleen omdat de invulling van zijn dagen onzeker werd, maar ook omdat hij verdrietig was dat hij geen tijd meer door zou brengen met de verteller. Wieringa voegt er droogjes aan toe, ‘When I finish a novel I slap my wife,’ maar niet heus, ‘no, actually, I kick my car.’ Dit zijn twee auteurs die hun romans leven, niet alleen maar schrijven.

Er zijn tientallen andere boeiende thema’s aangesneden deze avond die de moeite waard zijn terug te kijken. De indruk die bij me blijft hangen is van een gesprek tussen twee bevlogen schrijvers, over een uitdagende roman die gaat over het heden: ‘The most interesting time to live in.’ Zia Haider Rahman is een schrijver die niet terugdeinst voor controversiële meningen of moeilijke vraagstukken. Ik denk dat we in deze tijden zo’n schrijver hard nodig hebben. En ik kan niet wachten op zijn volgende boek.

Op de site van De Balie kun je het gesprek van Zia Haider Rahman en Tommy Wieringa terugkijken.

In Het Licht van Wat Wij WetenZia Haider Rahman / Zia Haider Rahman / Hollands Diep / €25,- / 656 pagina’s

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Michelle Playford

Michelle Playford (1992) heeft Literatuurwetenschap en Cultural Analysis gestudeerd aan de Universiteit van Amsterdam. Bij Lood wil ze literatuur, in de breedste zin van het woord, onder de aandacht brengen. Daarnaast vult ze dagelijks de Twitter en Facebook van Lood met de leukste links.

E-mail Michelle

Lees meer:

Hanya Yanagihara

Hanya Yanagihara bij BorderKitchen: ‘Ik wist dat mijn boek niet saai zou zijn’

Rosalinde Markus

‘Dit is je eerste bezoek aan Nederland, toch?’ vraagt interviewer Arjan Peters aan auteur Hanya Yanagihara. ‘Yes,’ antwoordt ze, ‘so don’t disappoint me.’ Het is druk in Theater aan het Spui bij het literaire programma van BorderKitchen. Iedereen is benieuwd naar de auteur achter de succesvolle roman A little life, in het Nederlands vertaald als Een klein leven.

De Jonge Schrijversavond

De Jonge Schrijversavond: een waardig afscheid

Margot de Sera

De Jonge Schrijversavond, de zevende en laatste editie van een serie energieke literaire avonden over jonge schrijvers. Het gemist, of gewoon even je geheugen opfrissen en nagenieten? Lees vooral met Lood mee.