Hoe Jeroen Nan zijn schrijfcarrière begon in de Heijmans ONE

1 april 2016

Een maand lang niets anders doen dan schrijven aan je meesterwerk. Het is de droom van veel jonge auteurs die tijd en werkruimte proberen te vinden. Voor Jeroen Nan werd die droom werkelijkheid. Hij won de schrijfwedstrijd Manuscripting 2015 en ontving de hoofdprijs: een maand lang ongestoord schrijven in de innovatieve Heijmans ONE, een verplaatsbare eenpersoonswoning. Speciaal voor ons hield hij een dagboek bij van zijn belevenissen.

Dag -9
Het is een optische illusie. Waar normaal gesproken dingen groter worden als je dichterbij komt, wordt de Heijmans ONE alleen maar kleiner. Het is 1 januari, ik heb net de afslag genomen naar Haddock, waar ik een nieuwjaarsborrel heb. Tegenover die rode X-Ray staat de eenpersoonswoning die over negen dagen, een maand lang van mij is. Hij lijkt groot van deze afstand, door de voornamelijk lege ruimte waarin het huis is neergezet. Als ik dichterbij kom, lijkt vooral het woningblok dat op een paar honderd meter achter de Heijmans ONE is gebouwd groter. Maar de ONE wordt nooit echt klein. Het blijft een huis. Ik sta met mijn neus tegen het raam en kijk door het kiertje tussen de gordijnen. Het ziet er gezellig uit. Ik krijg er zin in.

Heijmans ONE


Dag 1
Er liggen kussens op de bank. Op het tafeltje staan kopjes en een plant. Er hangt iets aan de muur en er staat een aantal boeken op een plank. Het is net een echt huis, het enige dat afwijkt zijn twee kleine banieren van Heijmans die naast de kopjes en plant op tafel staan. Ik ben binnen, de komende maand heb ik een buitenverblijf. Mijn eigen Camp David, een plek waar ik ongestoord kan schrijven.

Ik kijk in kastjes en laden. In een van de kledingkasten naast het bed hangt een roze dameshemdje, alsof het door de vorige bewoner is vergeten. Het hangt er om de woning bewoond te doen lijken. Net zoals de plant en de boeken er om die reden staan. Het hemdje is ongedragen, dus ik ruik er niet aan.

Dag 2
Ochtend. Ik drink koffie, althans, Senseo. Het huis, waarvan het interieur niet van mij is, voelt nog steeds een beetje vreemd. Ik ben nog aan het ontdekken wat er allemaal is. Zo zie ik bijvoorbeeld nu pas de twee fotolijstjes die op plank boven de televisie (niet aangesloten) staan. Koperkleurig zijn ze, en leeg. Achter het plexiglas zit alleen wit papier. Ik vraag me net af of dit eenzamer oogt dan fotolijstjes met een stockfoto, als ik voetstappen hoor.

Onverwacht bezoek, denk ik. Maar het blijkt dat ik een onverwachte bewoner ben. Er staan twee mensen met hun neus tegen het raam gedrukt naar binnen te loeren. Als ze mij zien schrikken ze en voordat ik vriendelijk naar ze kan zwaaien zijn ze weer verdwenen.

Heijmans ONE

Dag 7
Er komen mensen naar het huis kijken. Ik ben er niet, iemand van Heijmans belde me gisteren met de vraag of het uitkwam dat een collega van hem de Heijmans ONE vandaag aan relaties laat zien. Ik woon er wel, maar het is niet mijn huis. Ik zie het maar als een bezichtiging, over drie weken trek ik de deur toch voor de laatste keer achter me dicht. Ik denk even na. Alles is schoon, ik ben eergisteren nog met de stofzuiger in de weer geweest en er liggen geen heel persoonlijke spullen open en bloot. Laat maar komen.

Maar nu besef ik me pas dat ik daar onder een roze dekbed slaap. En ik vraag me af wat het over mij zegt dat ik daar aan denk: dat er mensen die ik niet ken en die mij niet kennen door dat huis gaan lopen en een roze dekbed op het bed zien liggen.

Dag 17
Ik heb post dus ik besta. Als ik naar binnen ga, stap ik op een klein stapeltje reclamefolders. De woning voelt nog steeds als een vakantiehuisje, waardoor ik me er tot dit moment niet van bewust was dat er überhaupt een brievenbus in de deur zit. Er zit een folder bij met daarin de weekaanbiedingen van een supermarkt. De bezorger heeft mij dus gewoon de afgelopen twee weken overgeslagen, de luiwammes. Met z’n fietstassen. En waarom zit er eigenlijk geen NEE-NEE-sticker op de deur?

0219-One-2014-1024x682

Dag 24
Dit is hoe turbulentie moet voelen. Op de kale vlakte waar het huis op staat heeft de wind vrij spel. Het lijkt alsof Aeolus alle vier de winden tegelijkertijd heeft losgelaten en dat zij zich precies hier hebben verzameld om een oude ruzie uit te vechten. Het gaat er hard aan toe. Ik heb storm en regen altijd fijn gevonden. Het slaan van regendruppels op de ramen en het dak, het janken van de storm.

Meer dan twintig jaar geleden had ik een cassettebandje van Automatic for the people van R.E.M. Ik had de cd geleend bij de bibliotheek en die op mijn zelf bij elkaar gespaarde stereotoren op een TDK SA 60 gekopieerd. Het bandje was mee op vakantie en ik luisterde er in mijn tentje naar terwijl het hard regende. Sindsdien moet ik als ik een nummer van die plaat hoor aan noodweer denken, en andersom. Het album staat op Spotify maar ik zet het niet op. Ik lig op het bed en ik luister naar de wind tot ik in slaap val.

Dag 30
De laatste dag. Ik pak mijn tas en laad de auto vol met mijn spullen. Ik moet nog poetsen en stofzuigen en daarna sluit ik voor de laatste keer de deur achter me. Als ik vroeger mijn kamer moest schoonmaken, zette ik de stofzuiger aan en daarna ging ik op mijn bed liggen met een pak roze koeken of rondo’s, en een boek. Nog steeds heb ik er een hekel aan. Het fijne aan de Heijmans ONE is dat ik zo klaar ben met schoonmaken. Het uitruimen van de vaatwasser neemt nog de meeste tijd in beslag. En dan is de maand voorbij. Ik doe het licht uit, de deur op slot en rijd naar huis.

Thuis
Het voordeel van een schrijfplek, een schrijfhuis als de ONE, is dat je er ongestoord kunt schrijven. Niet alleen was ik alleen in het eenpersoonshuis, op de plek waar de ONE staat was er überhaupt niemand in de buurt. Die leegte is ruimte. En net zoals ze het Zeeburgereiland ontwikkelen, huizen bouwen op de ruimte daar, kon ik de ruimte vullen met creativiteit. Het nadeel, want net zoals omgekeerd het geval is heb elk voordeel ook z’n nadeel, is dat je leegte ook leeg kunt laten. Als er niemand in de buurt is, ziet ook niemand het als ik op de bank hang en een film via YouTube kijk, of muziek luister. Niemand die me een schop onder mijn kont geeft als ik mijn telefoon voor de derde keer leeg heb genikst.

Ik had hoge verwachtingen van de maand, dacht dat ik de dagen of avonden dat ik er zou zijn heel veel aan mijn manuscript zou schrijven. Dat viel tegen. Ik schreef wel, maar vooral aan de schrijfopdracht die aan het winnen van Manuscripting verbonden was. Ik heb er weinig tot niet aan mijn roman geschreven en elk woord dat ik niet schreef voelde als een teleurstelling.

Tot ik weer thuis was. De eerste avond nadat de ONE niet meer van mij was zat ik thuis, in de kamer waarin ik schrijf en ik schreef en ik schreef en ik schreef. Pas toen besefte ik dat het niet zo was dat ik niets had gevuld, maar dat ik broodnodige leegte in mijn hoofd had gecreëerd, zoals een boer zijn gewassen ook elk jaar op een ander stuk land verbouwd om uitputting van de grond te voorkomen. Ik ontdekte dat ik mijn hoofd een maand lang heb bemest, of weer bouwrijp heb gemaakt. En dat ik nu weer in sneltreinvaart aan het bouwen ben.

Ik heb een maand lang niet aan mijn roman geschreven en dat was pure winst.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Rosalinde Markus

Rosalinde Markus (1994) studeert Communicatie in Den Haag. Ook is ze freelance copywriter en blogger. Als hoofdredacteur ziet ze in Lood een ambitieus platform om nieuwe literatuur onder de aandacht te brengen van een jong publiek. Ze schrijft voornamelijk reportages, recensies, nieuwsoverzichten en opiniestukken over literaire ontwikkelingen.

E-mail Rosalinde

Lees meer:

Hanya Yanagihara

Hanya Yanagihara bij BorderKitchen: ‘Ik wist dat mijn boek niet saai zou zijn’

Rosalinde Markus

‘Dit is je eerste bezoek aan Nederland, toch?’ vraagt interviewer Arjan Peters aan auteur Hanya Yanagihara. ‘Yes,’ antwoordt ze, ‘so don’t disappoint me.’ Het is druk in Theater aan het Spui bij het literaire programma van BorderKitchen. Iedereen is benieuwd naar de auteur achter de succesvolle roman A little life, in het Nederlands vertaald als Een klein leven.

De Jonge Schrijversavond

De Jonge Schrijversavond: een waardig afscheid

Margot de Sera

De Jonge Schrijversavond, de zevende en laatste editie van een serie energieke literaire avonden over jonge schrijvers. Het gemist, of gewoon even je geheugen opfrissen en nagenieten? Lees vooral met Lood mee.